Kedilerde Demans: "Yaşlanmak"tan Daha Fazlası

Yayımlayan : Dr. Patty Khuly
dk okuma süresi

Sadece insanlarda değil, kedilerde de demans görülebilir. Ne yazık ki, uzun bir hayat yaşayacak kadar şanslı olan kediler, farklı düzeylerde, bilişsel bozukluk olarak da bilinen kedi demansı yaşayabilir. "Kafası karışmış" görünen yaşlı kediler, yalnızca "yaşlılıktan" daha fazlasını yaşıyor olabilir.

Yaşlı Kediler: Yeni Çalışma Alanı

Kedi demansı, zorlu bir hastalıktır ve bazen hem veteriner hekimler hem de evcil hayvan ebeveynleri tarafından doğru tanı konamaz, doğru tedavi edilemez ve yanlış anlaşılabilir. Artık kediler hiç olmadığı kadar uzun yaşadığı için bu tanılar da giderek artmaktadır.

Demans olan kediler, demans veya Alzheimer hastası olan insanlarla benzer belirtiler gösterir. Veteriner hekimler, kedi demansı konusunda yapabilecekleri bir şey olup olmadığını merak etmeye başladı.

Yerde uyuyan büyük, tüylü turuncu kedi

Kedilerde Bilişsel Bozukluk İşaretleri

Diğer organlar gibi beyin de yaş ilerledikçe bozulur. Yaşlanan kedi beyni, 10 ila 15 yaşlarında yıpranma ve bozulma işaretleri göstermeye başlar. Bu yaşlardan sonra, hastalık ilerledikçe bu işaretler hızlanır ve daha fark edilir hale gelir.

Kedi demansının tipik işaretleri:

  • Genel oryantasyon bozukluğu (nerede olduğuyla ilgili kafa karışıklığı, amaçsız gezinme, beslenme saati gibi planlı olaylarla ilişkili ipuçlarını anlamama)
  • Daha az aktivite ve oyuna karşı azalan ilgi
  • Uyuma-uyanma döngüsündeki değişiklikler (tüm gece boyunca uyanık kalıp gün boyunca uyuma, insanların hareketlerine duyarsızlık)
  • Mama, su, evdeki diğer kediler ve insan etkileşimine olan ilginin azalması
  • Kum kutusunun dışına taşırma
  • Ses (özellikle geceleri, yüksek sesle miyavlama)

Veterinerlik tıbbı, kedi demansıyla ilgili yanıtları aramaya devam ediyor. Kedi demansı, belirli bir nörolojik bozukluğa atfedilebilir mi? İnsanlarda görülen süreçle aynı bir süreç mi yaşanıyor? Tedavi edilebilir mi?

Kedi Demansı mı Yoksa Başka Rahatsızlık mı?

Kedi demansına benzer belirtileri olan çeşitli yaşlılığa bağlı hastalıklar vardır. Aynı yaşlarda meydana gelmeye eğilimli oldukları için veteriner hekim tarafından yapılacak kapsamlı bir değerlendirme, kedinizin doğru tedaviyi ve bakımı aldığından emin olmanızı sağlar. Belirtileri erken yakalamak her zaman daha iyidir!

Hipertiroidi

Çok çalışan tiroit bezinin çok fazla tiroit hormonu üretmesi, yaşlı kedilerde teşhis edilen yaygın bir rahatsızlıktır. Animal Trust, aşırı tiroit hormonunun organ işlevleriyle çakışabileceğini ve hatta beyinde hasara yol açabileceğini belirtmektedir. Belirtilerden biri, iştahın artmasıdır. Kedinizin aralıksız olarak yemek için yalvardığını fark edebilirsiniz. Ayrıca hiperaktiviteye ve çıkarılan seslerde artışa yol açabilir ve bu da demansla karıştırılabilir. Veteriner hekiminiz, kedinizin tiroit işlevini kontrol etmek için bir kan testi yapabilir.

Yüksek tansiyon

Kedilerde de yüksek tansiyon olabilir. Cats Protection'a göre bu durum genelde böbrek hastalığı veya hipertiroidi gibi başka bir sağlık sorununun sonucunda meydana gelir. Yüksek tansiyon, körlüğe neden olabilir ve anksiyeteye ve kafa karışıklığına yol açabilir. Durumun bu olmadığından emin olmak için veteriner hekiminiz, kedinizin tansiyonunu ölçebilir.

Sağırlık ve Duyularda Azalma

Sağır kediler, miyavlamalarının ses düzeyini fark etmezler. Çevredeki sesli işaretleri daha az algıladıklarında daha sersemlemiş olmaya eğilimli olan yaşlı insanlarda olduğu gibi, bu durum kedinizin davranışlarını etkileyebilir. Aynı şekilde körlük de yaşlı kedilerde kafa karışıklığına neden olur.

Kireçlenme veya Kronik Ağrının Diğer Nedenleri

Çoğu kedi, ağrılarını ve rahatsızlıklarını insanlar gibi ifade etmediği için kedilerde ağrı olduğunu anlamak gerçekten zordur. Çoğu, hayatta kalma mekanizması olarak rahatsızlığını gizlemeye çalışır. Ancak kireçlenme gibi ağrılı rahatsızlıkları olan yaşlı kediler, rahatsızlığı nedeniyle kum kabına girmekte tereddüt yaşayabilir ve tuvaletini kum kabının dışına yapabilir. Daha az aktif olabilirler ve oynama istekleri daha az olabilir. 

Beyin Tümörleri veya Diğer Nörolojik Rahatsızlıklar

Beyin tümörleri, demans işaretleri gösteren yaşlı kedilerde görülebilir. Tümörler, felç ve kollapsusa yol açabilir ancak koordinasyon eksikliği veya "görünmez" nesnelere karşı tepki verme gibi her türlü anormal davranıştan da şüphelenilmelidir. Diğer birçok nörolojik hastalık da, demansı olan kedilerdekine benzer belirtilere yol açabilir.

Ahşap parkeli arka planda, yukarı bakan Calico kedisi.

Yaşlı Kedinize Yardımcı Olma

Demans belirtileri olan her yaşlı kedi, benzer ya da eşlik eden tüm hastalıklara karşı test edilmelidir. Kedinizde kedi demansı veya kafa karışıklığı varsa onları güvende ve rahat tutmak için yapabilecekleriniz şu şekildedir:

  • Onları iç mekanda tutun ve etrafta dolaşırken gözünüz üstünde olsun.
  • Onları yönetimli tutmak için düzenli bir beslenme planı ve ev içi ışık döngüsü sürdürün.
  • Evde büyük değişikliklerden kaçının (yeni bir evcil hayvan sahiplenmek veya taşınmak gibi).
  • Onlara, ikisi de beyin sağlığı için önemli olan E vitamini ve antioksidanlar içeren mamalar verin.
  • Kum kaplarını, rampa ya da alçak bir tepsi ile daha kolay erişilebilir hale getirin.
  • Ekstra yatak ve kolay erişilebilir sıcak yerler gibi yaşlı kedilere yönelik hassas ayrıntılar sağlayın.
  • Düzenli bakım için veteriner hekiminizi ziyaret edin.

Demans belirtileri gösteren kedileri, mümkün olan en kısa sürede veteriner hekime götürmek kritik öneme sahiptir. Evcil hayvan sahiplerinin, kedilerinin "yalnızca yaşlanmaktan" daha fazlasını yaşıyor olabileceklerini bilmeleri önemlidir. Biraz daha fazla özen gerektiren gerçek bir hastalıkları olabilir. Kedinizin kafa karışıklığını fark etmek insanlarda olduğu kadar kolay olmasa da kedinizin normal davranışını anlamak, kedi demansını teşhis etmenin ve yönetmenin ilk temel adımıdır.

Yazarın Biyografisi

Dr. Patty Khuly

Dr. Patty Khuly, Wellesley College ve Pensilvanya Üniversitesi Veterinerlik Fakültesi diplomalarına sahiptir. Prestijli VMD/MBA çift dal programının bir parçası olarak yüksek lisansını Wharton School of Business'ta tamamlayarak MBA diploması almıştır. Miami, Florida'daki Sunset Animal Clinic'in sahibi olmaktan gurur duymaktadır. Ancak hepsi bu kadar değil. Dr. K okumayı, örgü örmeyi, yoga yapmayı, müzik dinlemeyi çok sevmesinin yanı sıra koşu yapmaya ve yemek yemeye bayılıyor. Üç köpek, sayısız kedi, kurtardığı iki keçi ve eğlenceli bir tavuk sürüsüyle birlikte South Miami'de yaşıyor.

Yazılarını DrPattyKhuly.com ve SunsetVets.com adreslerinden takip edebilirsiniz.

İlgili Yazılar

  • Kusma ve İshal: acil bir durum mu?

    Kediniz kustuğunda ve rahatsızlık belirtileri gösterdiğinde bunun ne anlama geldiğini öğrenmeniz, en iyi bakım yolunun ve evcil hayvanınıza yardımcı olacak eylem planının belirlenmesi açısından çok önemlidir.
  • Kısırlaştırmanın yararları

    Dişi ve erkek kedilerin kısırlaştırılması, kedinizin üremesini engelleyen cerrahi girişimlerdir.
  • Tüy yumaklarının üstesinden gelme

    Neredeyse tüm kedi sahipleri bir tüy yumağı görmekte ya da öksürmeye çalışırken kedilerinin sesinin bozulduğunu duymaktadır. Kendine özgü silindirik (tüp şeklinde) tüy kütleleri şeklini aldıklarından, tüy yumakları kolayca tanınmaktadır.
  • Kediniz şişmanlıyor mu?

    Cat playing with ownerw Kedisinin şişmanladığını fark ettiğinde, pek çok kedi sahibi endişelenmeye başlamaktadır. Kısırlaştırılmış olan kediler için, kısırlaştırma öncesine kıyasla üçte bir oranında daha az mama gereklidir ve dikkat etmemeniz halinde, bu kediler gerçek bir sağlık riski oluşturacak şekilde hızla aşırı kilolu olacaktır.

İlgili ürünler

  • HILL'S SCIENCE PLAN Sterilised Mature Adult 7+ Cat Food with Chicken

    Kısırlaştırılmış kediler 3 kat daha fazla kilo almaya ve üriner sistem rahatsızlıklarına yakalanmaya meyillidir.  <br>Hill's™ <span class='nowrap'>Science Plan™</span> Feline Mature Adult 7+ Sterilised Cat kısırlaştırılmış kedilerin ihtiyaçlarına özel formüle edilmiştir. Etkinliği klinik olarak kanıtlanmış antioksidan katkısına ve eşsiz kilo kontrolü formülüne sahiptir. <br><b><br></b>
  • HILL'S SCIENCE PLAN Light Mature Adult 7+ Cat Food with Chicken

    <P>Hill's™ <span class='nowrap'>Science Plan™</span> Feline Mature Adult 7+ Light Chicken ideal ağırlığın korunabilmesi için gereken kusursuz beslenmeyi temin eder. </P> <P>İçeriğinde etkinliği klinik olarak kanıtlanmış antioksidan ve yağ yakımına yardımcı olan L-karnitin katkısı mevcuttur. </P> <P><B>
  • HILL'S SCIENCE PLAN Mature Adult 7+ Cat Food with Tuna

    Hill's™ <span class='nowrap'>Science Plan™</span> Feline Mature Adult 7+ Active Longevity™ Tuna böbrek ve diğer hayati organların sağlığının korunmasına yardımcı olur. İçeriğinde etkinliği klinik olarak kanıtlanmış antioksidanlar, omega 3 yağ asitleri ve azaltılmış fosfor oranları mevcuttur. 
  • HILL'S SCIENCE PLAN Mature Adult 7+ Cat Food with Chicken

    Hill's™ <span class='nowrap'>Science Plan™</span> Feline Mature Adult 7+ Active Longevity™ Chicken böbrek ve diğer hayati organların sağlığının korunmasına yardımcı olur. İçeriğinde etkinliği klinik olarak kanıtlanmış antioksidanlar, omega 3 yağ asitleri ve azaltılmış fosfor oranları mevcuttur.