Kedilerde İshal Yönetimi: Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi

Kedi İshalinin Nedenleri

İshalin birçok nedeni olabilir. Genelde, normalde yemediği bir şey yiyen veya mama rutini aniden değişen kedilerde görülür. Bir kedi mamasından diğerine geçiş yaparken en iyisi, her gün biraz daha fazla yeni mamadan ve biraz daha az eski mamadan ekleyerek, bir hafta içinde yavaş bir geçiş yapmaktır. Bu geçiş, evcil hayvanın sindirim sisteminin alışmasına olanak sağlar ve ishal ihtimalini azaltır.

Kedi ishalinin diğer olası nedenleri şunlardır:

• Virüsler; ör. kedi enfeksiyöz peritoniti (FIP)

• Parazitler, ör. kurtlar, giyardiya, kriptosporidyum

• Kedinizin bağırsağındaki mikrobiyomda dengesizlikler

• Stres

• Zararlı beslenme (yememesi gereken bir şey yeme!)

• Bağırsak tıkanıklığı

• Gıda intoleransları/alerjiler

• İnflamatuvar bağırsak hastalığı

• Antibiyotikler ve diğer ilaçlar

• Zehirlenme/toksinler

• Bağırsak enfeksiyonları; ör. salmonella, kampilobakter

• Pankreatit

• İnflamatuvar bağırsak hastalığı

• Böbrek hastalığı

• Hipertiroidizm

• Kanser

Kedimin ishalini evde tedavi edebilir miyim?

Kediniz canlı ve aktif görünüyorsa sadece bir "böcek" olabilir veya hoşuna gitmeyen bir şey yemiş olabilir. Bu durumlarda panik yapmanıza gerek yoktur. İçmeye teşvik edin ve veteriner hekiminizden her şey normale dönene kadar birkaç gün boyunca onları beslemek için sindirimi yüksek bir "iyileşme" maması isteyin. Bir veteriner hekim muayenesi diğer hastalık belirtilerinin ekarte edilmesine yardımcı olabilir. Birçok kedi ishali vakası kendiliğinden düzelir. Kediniz yaş mama yiyecekse bu onu sulu tutmanın iyi bir yoludur.

Kedinize asla kendisi için reçete edilmemiş ilaçları vermeyin ve asla diğer türler, özellikle de köpekler ve insanlar için üretilmiş ilaçları vermeyin.

Tamamen iyileşene kadar kedinize ödül maması, süt ürünleri veya zengin yiyecekler vermeyin.

Kedi ishali ne zaman acil bir durumdur ve ne zaman bir veteriner hekime başvurmalıyım?

Kediniz kendini hasta hissediyor veya normalden daha yorgun mu davranıyor? İştahı azaldı mı veya normalden farklı diğer belirtiler gösteriyor mu? Ayrıca kusuyor mu? Kedilerde ishalin birkaç saatten kısa sürede geçmesi veya başka hiçbir belirti görülmemesi durumunda bu genelde bir acil durum değildir.

Bununla birlikte, aşağıdaki durumlarda kedi ishalini acil bir durum olarak düşünmelisiniz:

• kediniz bitkinse
• kediniz ayrıca kusuyorsa
• kedinizin iştahı yoksa
• kediniz susuz kalmış gibi görünüyorsa
• kedinizin ishalinde kan varsa veya çok koyu ya da siyahsa

Acil bir durum olmasa da, aşağıdaki durumlarda da veteriner hekiminize görünmelisiniz:

• kediniz zinde ve aktif olsa bile ishal 24 saatten fazla sürerse
• bir süre boyunca bir ishal oluyor ve sonra olmuyorsa
• kediniz yavru veya yaşlı bir kediyse normal bir yetişkin kediden daha hızlı susuz kalabilirler

Veteriner Hekiminiz Nedenini Nasıl Belirler?

Veteriner hekimler, kedinizin ishal olma nedenini belirlemek için birkaç teknik kullanabilir:

• Kedinin tıbbi geçmişi

• Fiziksel muayene

• Basit laboratuvar çalışması (ör. kan testi, dışkı muayenesi)

• Röntgen (ör. x-ray)

• Sonografi (ör. ultrason)

• Gastrointestinal işlev testleri (kan testleri)

• Endoskopi/kolonoskopi ve biyopsi (sindirim sisteminden doku örneği almak için)

• İlaç denemeleri (bir ilaca verilen reaksiyonun değerlendirilmesi)

• Gıda denemeleri (belirli gıdalara verilen yanıtın değerlendirilmesi)

Kedi ishalinin tedavisi

İshalin tedavi edilmesi altında yatan nedene bağlıdır. Çeşitli etkenlere bağlı olarak veteriner hekiminizin önerebileceği birçok ishal tedavisi vardır. Bununla birlikte, altta yatan neden ne olursa olsun, beslenme bu durumun yönetiminde kilit bir rol oynamaktadır. İshal, daha önce bahsettiğimiz kendi kendini sınırlayan vakalar dışında 3 genel kategoriye ayrılır:

1. Gıdaya duyarlı ishal ayrıca ikiye ayrılabilir:
   • Olumsuz gıda reaksiyonları : alerjiler ve intoleranslar. Olumsuz gıda reaksiyonları olan kedilere genellikle hidrolize bir diyet veya yeni bir protein diyeti verilir. Bunların genellikle ömür boyu beslenmesi gerekecektir.
   • Mikrobiyom dengesizliğine bağlı ishal. Birçok kedi, bağırsaklardaki "iyi bakterileri" beslemek ve bağırsak sağlığını desteklemek için yüksek düzeyde prebiyotik lifler içeren basit bir diyet değişikliğine yanıt verir. Bu diyetler ayrıca iltihaplanmayı azaltmak için genellikle yüksek düzeyde omega üç içerir ve yüksek oranda sindirilebilir.
2. Steroide yanıt veren ishal. Bu aynı zamanda immünosupresana yanıt veren ishal veya inflamatuvar bağırsak hastalığı (IBD) olarak adlandırılır. Göründüğü gibi, bu vakalar genellikle yanıt almak için ilaç tedavisinin yanı sıra yüksek kaliteli bir diyete ihtiyaç duyar.
3. Altta yatan hastalık. Veteriner hekiminiz kedinizin böbrek hastalığı veya hipertiroidizm gibi altta yatan bir tıbbi sorunu olduğunu tespit ederse başka tedavi biçimleri önerebilir. Bazen bu, diyet değişikliğini de içerir çünkü birçok organ hastalığına tedavi edici diyetlerle yardımcı olunabilir.

Kedi ishali siz veya kediniz için asla hoş bir durum olmasa da doğru tedavi ve veteriner hekiminizin yardımıyla kediniz mutlu ve sağlıklı haline geri dönebilir.

Kedi İshali Hakkında SSS

Kedilerde ishale ne sebep olur?

Gıda alerjileri, stres, enfeksiyonlar, parazitler ve beslenmede dikkatsizlik de dahil olmak üzere birçok şey.

Kedi ishali ne zaman acil bir durumdur?

Aşağıdaki durumlarda:

• kediniz bitkinse
• kediniz ayrıca kusuyorsa
• kedinizin iştahı yoksa
• kediniz susuz kalmış gibi görünüyorsa
• kedinizin ishalinde kan varsa veya çok koyu ya da siyahsa

Islak mama ishalli kediler için daha mı iyidir?

Evet. İshal, özellikle yavru ve yaşlı kedilerde hızlı bir şekilde dehidrasyona neden olabilir. Islak mama, kedilerin susuz kalmaması için harika bir yoldur.

Kedilerde ishale ne sebep olur?

Evet. Stres kedilerde kusma, ishal, sistit ve aşırı tımarlanma gibi birçok soruna neden olabilir.

İnceleyen: Karen Shenoy DVM ve Dr. Emma Milne, BVSc FRCVS